Sınıflar arası geçiş yapabilmeye ya da bir üst sınıfa geçmeye dikey hareketlilik denir. Osmanlı Devleti'nde kan bağı, sınıfsal bir ayrıma sebep olmadığı için bu hareketlilik yoğun bir şekilde görülmektedir. Bir üst sınıfa geçebilmek için gerekli olan 3 şart vardır. Bunlar;
-Padişaha bağlı olmak,
-Devlet görevini en iyi şekilde yapmak,
-Müslüman olmaktır.
Bunların yanı sıra, savaşlarda başarı göstererek tımar sahibi olmak, katip olarak bir kalemiye sınıfına girmek, medrese eğitimi almak ve devşirme sistemi de yönetenler sınıfına girmenin yollarındandır.